Praktische uitleg over het vastleggen van gevaarlijke stoffen, grenswaarden en blootstelling volgens het Arbobesluit — inclusief de aanvullende regels voor CMR-stoffen.
De kern van de wettelijke verplichting in vier hoofdpunten:
Voor alle gevaarlijke stoffen waaraan werknemers worden of kunnen worden blootgesteld, inclusief stoffen die op de werkplek ontstaan en procesemissies. Verwijs naar het VIB als voor de stof een VIB volgens REACH artikel 31 aanwezig is.
Stofidentificatie, grenswaarden (TGG), aard van de blootstelling, frequentie, handelingen en genomen beheersmaatregelen.
Het stoffenoverzicht is een verplicht onderdeel van de RI&E; de blootstellingsbeoordeling bepaalt de benodigde maatregelen.
Nee. Een VIB bevat alleen producteigenschappen; het register legt vast hoe er in uw bedrijf concreet mee gewerkt wordt.
Als werknemers kunnen worden blootgesteld aan gevaarlijke stoffen, verplicht artikel 4.2 van het Arbobesluit de werkgever de aard, mate en duur van de blootstelling te beoordelen. Lid 9 vereist een stoffenoverzicht bij de RI&E, met een specifieke verwijzing naar een aanwezig VIB. Een Arbo-stoffenregister is een praktische manier om deze informatie te organiseren; de wet schrijft geen afzonderlijk register met een vaste vorm voor.
Het register ondersteunt de bescherming van medewerkers en de onderbouwing van de RI&E. Of de blootstelling voldoende is beheerst, blijkt uit de blootstellingsbeoordeling en de werking van de maatregelen; een stoffenlijst alleen toont dat niet aan.
Het Arbo-stoffenregister (artikel 4.2 en 4.13) registreert stoffen, functies, werkplekken en blootstellingsbeoordelingen — géén individuele namen van werknemers. De persoonsgebonden blootstellingslijst (artikel 4.15) voor kankerverwekkende, mutagene en reprotoxische stoffen, en stoffen uit kankerverwekkende of mutagene processen, is géén medisch dossier: zij registreert de blootstelling en moet gescheiden daarvan worden beheerd. Het medisch dossier (artikel 4.10c) wordt door een deskundige of de arbodienst beheerd.
In de praktijk worden verschillende wettelijke registers vaak door elkaar gehaald. Zorg dat u het juiste doel voor ogen heeft:
Gericht op bescherming van werknemers tijdens het werken met stoffen.
Gericht op veilige opslag en snelle informatie bij brand of calamiteiten.
Persoonsgebonden lijst van werknemers die worden of kunnen worden blootgesteld aan CMR-stoffen van categorie 1A/1B of aan stoffen uit de aangewezen processen.
Dit is het wettelijk minimum plus praktisch nuttige velden. Artikel 4.2 van het Arbobesluit vereist de aard, mate en duur van de blootstelling, de omstandigheden waaronder die optreedt, het blootstellingsniveau, de genomen maatregelen en een stoffenoverzicht met verwijzing naar het VIB. Gegevens als fabrikant en CAS-nummers zijn nuttig voor de praktijk, maar geen letterlijk voorgeschreven registervelden:
Voor kankerverwekkende, mutagene en reproductietoxische stoffen — inclusief stoffen die vrijkomen bij kankerverwekkende of mutagene processen — gelden volgens artikel 4.13 en 4.2a van het Arbobesluit zwaardere eisen. Dit zijn de gegevens die minimaal in de RI&E moeten worden vastgelegd:
Kankerverwekkende, mutagene en reprotoxische stoffen:
Stoffen met H361, H361f, H361d, H361fd of H362; aanvullend wordt vastgelegd:
Het Arbobesluit (Hoofdstuk 4: Gevaarlijke stoffen en biologische agentia) vormt het wettelijk fundament voor het stoffenoverzicht en de blootstellingsbeoordeling bij de RI&E:
Stoffenoverzicht en blootstellingsbeoordeling bij de RI&E: verplicht de werkgever de gevaarlijke stoffen te inventariseren, de blootstelling te beoordelen aan de hand van grenswaarden en doeltreffende beheersmaatregelen vast te leggen.
Aanvullende registratie voor verdachte reprotoxische stoffen (H361-reeks en H362); zie 'Verdachte reprotoxische stoffen' hierboven.
Verplicht tot registratie van jaarlijks gebruikte hoeveelheden, redenen van gebruik, deugdelijk substitutieonderzoek en strikte preventieve maatregelen voor kankerverwekkende, mutagene en reprotoxische stoffen (categorie 1A/1B).
Verplicht tot het bijhouden van een persoonsgebonden lijst met namen van werknemers die worden of kunnen worden blootgesteld aan kankerverwekkende, mutagene of reprotoxische stoffen (categorie 1A/1B) of aan stoffen uit kankerverwekkende of mutagene processen. De bewaring van deze lijst en van de resultaten van het arbeidsgezondheidskundig onderzoek volgt uit artikel 4.10c lid 4: minimaal 40 jaar na het einde van de blootstelling.
In vier stappen naar een stoffenoverzicht als invoer voor uw RI&E:
Verzamel van alle chemische producten het actuele veiligheidsinformatieblad (VIB) en breng alle voorraden en opslaglocaties in kaart.
Controleer componenten op CLP-indelingen, de officiële SZW-lijst van CMR-stoffen en geldende publieke of private grenswaarden (TGG).
Leg vast welke handelingen worden verricht, hoe lang werknemers ermee werken en welke beheersmaatregelen (afzuiging, PBM) gelden.
Laat een deskundige blootstellingsbeoordeling uitvoeren voor de RI&E en houd het register actueel bij product- of wetswijzigingen.
Uitleg & video: Beoordelingsrapporten en inspectiestukken beherenTip: Met Stoffenjournaal.nl voert u uw gevaarlijke stoffen één keer in en genereert u zowel het PGS 15-stoffenjournaal als het Arbo-stoffenregister — als invoer voor uw RI&E. Vul dit aan met de blootstellingsbeoordeling, passende maatregelen en controle van de uitvoering.
Wettelijke registratie & RI&E
Stoffenjournaal.nl combineert opslagregistratie en stofgegevens voor de RI&E. Voorkom dubbele invoer en maak een overzicht dat u aanvult met de beoordeling van uw eigen werkplekken, blootstelling en maatregelen.
Blijvend gratis tot 3 stoffen · Geen creditcard nodig
Bekijk prijzen en abonnementen