Praktische uitleg over ICAO Technical Instructions
Luchttransport van gevaarlijke stoffen valt onder mondiale ICAO-regels. Deze pagina helpt u begrijpen welke eisen gelden volgens de ICAO Technical Instructions en wat u in de praktijk moet controleren voordat een zending met het vliegtuig wordt verstuurd.
ICAO Technical Instructions (Doc 9284) gelden voor al het vervoer van gevaarlijke stoffen per vliegtuig, ongeacht herkomst of bestemming.
De juiste classificatie bepaalt welke voorschriften van toepassing zijn. Op basis daarvan controleert u verpakking, markering, etikettering en documentatie.
Fouten in documentatie, onjuiste verpakkingen of ontbrekende etiketten zijn de meest voorkomende redenen voor weigering.
Controleer het juiste UN-nummer en de officiële vervoersnaam.
Bepaal de gevaarklasse en, indien van toepassing, de verpakkingsgroep.
Gebruik een goedgekeurde verpakking die geschikt is voor luchttransport.
Breng de juiste gevarenlabels, markeringen en oriëntatiepijlen aan.
Voorzie de zending van de juiste documenten, zoals DGD waar vereist.
Zorg dat betrokken medewerkers getraind zijn en de zending geaccepteerd wordt.
Voor opslag voor vervoer. Richtlijnen voor veilige opslag.
Voor wegtransport binnen Europa van en naar de luchthaven.
Voor luchttransport wereldwijd (Doc 9284).
Voor zeetransport wereldwijd volgens de IMDG Code.
Specifieke regels voor verpakking, markering en laadtoestand.
UN 2814 / UN 2900 / UN 3373 vragen extra documentatie en veiligheidsinstructies.
Niet alle goederen zijn toegestaan op passagiersvluchten.
Luchtvaartmaatschappijen kunnen aanvullende eisen stellen.
Technical Instructions for the Safe Transport of Dangerous Goods by Air.
OpenenDangerous Goods Regulations.
Vind per stof het UN-nummer, de ADR-klasse en verpakkingsgroep: de basis voor uw ICAO/IATA-classificatie. Raadpleeg de IATA DGR voor luchtvervoer-specifieke limieten en verpakkingsinstructies (passagiers- vs vrachtvliegtuig).
Voor vervoer van gevaarlijke stoffen per vliegtuig gelden andere regels dan voor opslag of wegvervoer. PGS 15 gaat over opslag van verpakte gevaarlijke stoffen. ADR gaat over vervoer over de weg. Voor luchtvervoer zijn vooral de ICAO Technical Instructions / Doc 9284 en in de praktijk vaak ook de IATA Dangerous Goods Regulations (IATA DGR) relevant.
Deze pagina geeft een praktische uitleg op hoofdlijnen op basis van openbare ICAO- en IATA-bronnen. De pagina vervangt niet de volledige ICAO Technical Instructions / Doc 9284, de IATA Dangerous Goods Regulations, addenda, state variations of operatorvoorwaarden.
Gebruik deze pagina dus als voorbereiding en checklist, niet als definitieve vrijgave voor luchtvervoer. Controleer voor een concrete zending altijd de actuele volledige voorschriften en de acceptatie-eisen van de luchtvaartmaatschappij, expediteur of afhandelaar.
Bij luchtvervoer moet u per zending bepalen of de stof per vliegtuig vervoerd mag worden en onder welke voorwaarden. In de praktijk controleert u minimaal: UN-nummer of ID-nummer, juiste vervoersnaam, klasse/divisie, eventuele verpakkingsgroep, hoeveelheid, verpakking, markering, etiketten, documentatie en acceptatie door de operator.
Let op: dit hangt af van stof, hoeveelheid, verpakking, route, vliegtuigtype, bestemming en luchtvaartmaatschappij.
Leg per stof of product vast:
Deze gegevens vormen de basis voor de verdere beoordeling. Zonder correcte identificatie kunt u niet betrouwbaar bepalen welke verpakking, etiketten, documenten of beperkingen gelden.
Controleer of de verpakking geschikt is voor luchtvervoer en aansluit bij de juiste packing instruction. Let onder meer op:
Een verpakking die voor opslag of wegvervoer praktisch lijkt, is niet automatisch geschikt voor luchtvervoer. Luchtvervoer kent eigen eisen door drukverschillen, handling, veiligheid aan boord en acceptatieprocedures.
Controleer of de vereiste markeringen en labels correct zijn aangebracht. Denk aan:
Verkeerde of ontbrekende labels kunnen ertoe leiden dat de zending wordt geweigerd.
Controleer welke vervoersdocumenten nodig zijn. Vaak gaat het om:
Ook als een Shipper's Declaration niet vereist is, kan alsnog informatie op de Air Waybill of alternatieve vervoersdocumentatie nodig zijn.
Controleer altijd of er aanvullende eisen gelden van:
Een zending kan volgens de algemene regels mogelijk lijken, maar toch door een operator of land worden beperkt of geweigerd.
Een gevaarlijke-stoffenzending moet vóór vervoer worden gecontroleerd. Praktisch betekent dit:
Lithiumbatterijen en powerbanks krijgen veel aandacht in de actuele luchtvaartregels. Het ICAO Addendum No. 1 bij Doc 9284 2025–2026 geldt vanaf 27 maart 2026 en moet worden verwerkt in de 2025–2026-editie van de Technical Instructions.
Belangrijke controlepunten:
Gebruik deze punten niet als volledige lithiumbatterij-check. Controleer bij een concrete zending altijd de actuele volledige ICAO/IATA-regels en operatorvoorwaarden.
In de 2025–2026-editie zijn nieuwe onderdelen opgenomen rond sodium-ionbatterijen. Het wijzigingsoverzicht noemt onder meer nieuwe entries voor:
Ook het IATA DGR-addendum noemt wijzigingen rond sodium-ionbatterijen, waaronder battery marks en acceptatieprocedures.
Voor infectieuze stoffen gelden specifieke regels binnen luchtvervoer. Denk aan stoffen of monsters die pathogenen kunnen bevatten en waarbij classificatie, verpakking, markering en documentatie zorgvuldig moeten worden beoordeeld.
Voor actuele beoordeling van infectieuze stoffen moet u de actuele volledige ICAO Technical Instructions / Doc 9284, IATA DGR en operatorvoorwaarden gebruiken. Een ouder ICAO-guidance-document over infectieuze stoffen is niet geschikt als actuele normbron en wordt daarom niet gebruikt als basis voor deze actuele checklist.
Praktisch moet u bij infectieuze stoffen in ieder geval controleren:
Voor radioactieve stoffen gelden aparte controles. Denk aan:
Voor radioactieve stoffen is specialistische beoordeling noodzakelijk.
De 2025–2026-editie van de ICAO Technical Instructions is aangepast om beter aan te sluiten bij de nieuwste UN-aanbevelingen en om luchtvaartspecifieke veiligheidsrisico's te adresseren.
Belangrijke thema's in de wijzigingen zijn onder meer:
Deze wijzigingen geven richting, maar vervangen niet de volledige regeltekst van Doc 9284.
Luchtvervoer staat niet los van opslag en wegvervoer. Een bedrijf kan met meerdere kaders tegelijk te maken krijgen.
| Situatie | Meest relevant kader |
|---|---|
| Opslag van verpakte gevaarlijke stoffen | PGS 15 |
| Wegvervoer naar of van de luchthaven | ADR / VLG / WVGS |
| Luchtvervoer | ICAO Technical Instructions / IATA DGR |
| Acceptatie door airline of handler | Operatorvoorwaarden / IATA DGR |
| Zeevracht | IMDG-code |
Voorbeeld: een stof kan vóór verzending opgeslagen staan in een magazijn, daarna per vrachtwagen naar de luchthaven gaan en vervolgens per vliegtuig worden vervoerd. Dan kunnen PGS 15, ADR/VLG/WVGS en ICAO/IATA allemaal relevant zijn.
Voor luchtvervoer van gevaarlijke stoffen is alleen een stoffenlijst niet genoeg. U moet per zending vaststellen wat de stof is, hoe deze is geclassificeerd, hoe deze verpakt en gemarkeerd moet worden, welke documentatie nodig is en of de luchtvaartmaatschappij de zending accepteert.
Gebruik deze pagina als praktische voorbereiding. Voor de definitieve beoordeling van een zending zijn de volledige ICAO Technical Instructions / Doc 9284, de actuele IATA DGR, addenda, state variations en operatorvoorwaarden leidend.
